ఆ ఆలయంలో... అన్నీ ఆశ్చర్యాలే!

 

తంజావూరు బృహదీశ్వర ఆలయం! 🔱
వెయ్యేళ్ల చరిత్ర కలిగిన తంజావూరు బృహదీశ్వర ఆలయం- భారతీయ శిల్పకళా వైభవానికి అద్భుత నిదర్శనం- సిమెంట్, ఉక్కు లేకుండా నిర్మించిన ఆలయం- ఈ ఆలయ విశేషాలు మీ కోసం!
 
అది వేయి సంవత్సరాల నాటి గుడి. అంతే కాదు భారత దేశంలోనే అతి పెద్ద శివలింగం ఉన్న గుడి. ఈ గుడిలో అన్నీ వింతలే! శాస్త్రజ్ఞులు సైతం చేధించలేని మిస్టరీలకు నిలయం ఈ ఆలయం. ఇక్కడ కనిపించే ప్రతి అంశం ఓ మిస్టరీతో పాటు ఆశ్చర్యానికి గురిచేస్తుంది. దాదాపు వెయ్యేళ్ల క్రితం నిర్మించిన ఆలయమైనప్పటికీ చెక్కు చెదరకుండా అత్యధ్భుతంగా కొత్తగా నిర్మించినట్లు ఇప్పటికీ కనిపిస్తుంది. ఇన్ని విశేషాలున్న ఈ ఆలయాన్ని ఒక్కసారైనా దర్శించాలని అనిపిస్తోంది కదా! ఇంతకూ ఈ ఆలయం ఎక్కడుంది? ఆలయ విశేషాలేంటో ఈ కథనంలో తెలుసుకుందాం.

తంజావూరులోని బృహదీశ్వరాలయం
మన దేశ చరిత్రలోనే తంజావూరుకు ప్రత్యేక స్థానం ఉంది. అత్యద్భుతమైన ఆలయాలతో, అతి ప్రాచీన గ్రంథాలకు నిలయమైన సరస్వతి గ్రంథాలయంతో పాటు, శిల్పకళలకు కాణాచి అయిన తంజావూరులో వెలసిన అతి ప్రాచీన శివాలయము బృహదీశ్వరాలయం. అసలు ఈ ఆలయ నిర్మాణ శైలినే అబ్బురపరుస్తుంది.

ఆలయ నిర్మాణ శైలి
ఎక్కడా సిమెంట్ అన్నమాటకు తావు లేకుండా ఉక్కు అన్నపదం లేకుండా కట్టిన ఈ గుడిని చూస్తే ఆనాటి శాస్త్ర విజ్ఞానం ఇంత అద్భుతంగా ఉందా అనిపిస్తుంది. ప్రపంచ దేశాలకు ఇంజినీరింగ్ అనే పదానికి కూడా అర్ధం తెలియని రోజుల్లో మన దేశంలో రూపుదిద్దుకున్న ఈ అపూర్వ కట్టడం ఆనాటి నిర్మాణశైలికి అద్దం పడుతుంది. ఆశ్చర్యంతో పాటు ఆసక్తి రేపుతున్న ఆ గుడికి సంబంధించి ఎన్నో మిస్టరీలు, ఆశ్చర్యం కలిగించే ఎన్నో వింతలు! అవేంటో చూద్దాం.

13 అంతస్థులు కలిగిన ఏకైక పురాతన క్షేత్రం
దాదాపు వేయి సంవత్సరాల క్రితం కట్టిన బృహదీశ్వర ఆలయం భారతదేశంలో అతి పెద్ద శివలింగం ఉన్న క్షేత్రంగా ప్రసిద్ధి చెందింది. దక్షిణ కాశీగా పేరొందిన ఈ ఆలయ గర్భాలయంలో వెలసిన శివలింగం 3.7 మీటర్ల ఎత్తు కలిగి ఉంటుంది. ఈ ఆలయానికి ఎటువంటి ఉక్కు గాని సిమెంట్ కాని వాడలేదు. పూర్తిగా గ్రానైట్ రాయితో కట్టబడింది. మొత్తం 13 అంతస్థులు గ్రానెట్ రాయితోనే కట్టారు.

ఆలయ విశేషాలు
శ్రీ బృహదీశ్వర ఆలయం తమిళనాడులోని పురాతన దేవాలయాల్లో ఒకటి. 1,30,000 టన్నుల గ్రానైట్​తో నిర్మించిన ప్రపంచంలోనే మొట్టమొదటి శివాలయంగా గుర్తింపు పొందింది. ఆలయ గోడలపై భరతనాట్యం భంగిమలో 108 శిల్పాలు, ప్రాంగణంలో 250 శివలింగాలు ఉన్నాయి.

ఏకశిలా నంది
శివలింగానికి ఎదురుగా అతి పెద్ద నంది విగ్రహం ప్రతిష్ఠించి ఉంటుంది. ఈ విగ్రహం దాదాపు 20 టన్నులు కలిగి ఉంటుంది. ఇంకా ఆశ్చర్యకరం ఏంటంటే ఇది ఏకశిలా విగ్రహం. 2 మీటర్ల ఎత్తు ,2.6 మీటర్ల పొడవు, 2.5 మీటర్ల వెడల్పు కలిగి ఉంటుంది.

అతి పెద్ద గోపుర శిఖరం
ఆలయ గోపురానికి 80 టన్నుల ఏకశిలతో తయారు చేసిన కలశం గొప్ప విశేషం. ఈ శిఖరం ఆలయానికి తలమానికంగా భావిస్తారు.

నీడలు కనపడని ఏకైక ఆలయం
ఇక మిట్ట మధ్యాహ్నం సమయంలో ఆ గోపురం నీడ ఎక్కడా పడదు. గుడి నీడ కనపడినా గోపురం నీడ మాత్రం చూడలేము. 80 టన్నుల బరువున్న ఆ కలశాన్ని అంత ఎత్తుకు ఎలా తీసుకెళ్లారు? ఎలా ప్రతిష్ఠించారనేది ఈనాటికి అంటూ చిక్కని మిస్టరీ! ఇది ఆనాటి రాజుల నైపుణ్యానికి ప్రతీకగా నిలుస్తోంది.

ప్రతిద్వనించని శబ్దాలు
సాధారణంగా పెద్ద పెద్ద ఆలయాలకు వెళ్లినపుడు ఒక శబ్దానికి ప్రతిధ్వని వినిపించడం సహజం. కానీ బృహదీశ్వర ఆలయంలో శబ్దానికి ప్రతిధ్వనులు ఉండవు. ఆ రోజుల్లోనే అంతటి శబ్ద పరిజ్ఙానంతో ఈ గుడిని కట్టారు.

సొరంగ మార్గాలు
బృహదీశ్వర ఆలయం లోపల అనేక సొరంగ మార్గాలున్నాయి. ఈ సొరంగ మార్గాల నుంచి తంజావూరులో ఉన్న ఇతర ఆలయాలకు చేరుకోవచ్చు. అయితే కొన్ని కారణాల వల్ల ప్రస్తుతం ఈ సొరంగాలు మూసేశారు. చేధించలేని మిస్టరీలతో, అద్భుతమైన ఇంజనీరింగ్ టెక్నాలజీతో నిర్మించిన తంజావూరు బ్రహదీశ్వర ఆలయం భారతీయ అద్భుత కట్టడాలతో ఒకటిగా స్థానం సంపాదించుకుంది. తమిళనాడు యాత్ర చేసే వారు బృహదీశ్వర ఆలయాన్ని కూడా తప్పకుండా దర్శించుకుంటారు.
ఓం నమః శివాయ!

నాన్న మరణం ( ఒక కాశీ మజిలీ కథ )

మోక్షాన్వేషణలో అనారోగ్యముతో బాధపడుతున్న నా తండ్రిని కాశీలోని ముక్తి భవన్‌కు తీసుకువెళ్లే ప్రయాణంలో నేను ఉన్నాను, ఆయన త్వరగా చనిపోవాలని ఆశిస్తూ...
నేను అక్కడికి వెళ్లాలని కోరుకున్నందున కాదు. నా తండ్రికి నిరంతరం వచ్చే అనారోగ్యాలు, ఆయన బలహీనత, మందులు మరియు చికిత్స కోసం అయ్యే అంతులేని ఖర్చులు నన్ను పూర్తిగా కుంగదీశాయి. ఆయన సంరక్షణ కోసం నేను ఇప్పటికే చాలా ఖర్చు చేశాను, ఇకపై ఇలా కొనసాగించలేనని నేను అనుకోవడం ప్రారంభించాను.
ఆ సమయంలోనే ఒక ఆప్తమిత్రుడు నాకు కాశీలోని ముక్తి భవన్ గురించి చెప్పాడు.
హిందూ నమ్మకం ప్రకారం, కాశీలో మరణిస్తే ముక్తి (మోక్షం) లభిస్తుందని, ప్రజలు తమ చివరి రోజులను గడపడానికి ముక్తి భవన్ అత్యంత ప్రసిద్ధ ప్రదేశాలలో ఒకటి అని అతను చెప్పాడు. "నువ్వు నీ తండ్రిని అక్కడికి తీసుకెళ్తే, నీకు ప్రశాంతత లభిస్తుంది, మీ నాన్నగారికి మోక్షం లభిస్తుంది" అని అతను చెప్పాడు.
అలా, ఒక రోజు, నేను నా తండ్రితో కలిసి రైలు ఎక్కాను.
మా నాన్న కిటికీ పక్కన కూర్చుని బయటకు చూస్తున్నారు. ఆయన ముఖంలో అలసట సంకేతాలు కనిపిస్తున్నాయి, కానీ ఆయన కళ్లు ప్రశాంతంగా ఉన్నాయి.
"మనం ఎక్కడికి వెళ్తున్నాం, నాన్నా?" అని అడిగారు.
"కాశీకి."
"కాశీకా? ఓ నా పరమశివా! ఎన్నేళ్లుగానో నేను ఈ ప్రయాణం చేయాలనుకుంటున్నాను."
ఆయన ముఖంలో కనిపించిన ఆ ఆనందం నా గుండెను పిండేసింది. కానీ నేను దాన్ని పట్టించుకోలేదు.
ప్రయాణమంతటా నాన్న గతాన్ని గురించే మాట్లాడుతుండేవారు.
నేను చిన్నప్పుడు జ్వరంతో బాధపడుతున్నప్పుడు ఆయన నాతో ఎలా హాస్పిటల్‌లో ఉన్నారో చెప్పారు.
నా స్కూల్ ఫీజు కట్టడానికి మా అమ్మ తన గాజులను ఎలా అమ్మిందో చెప్పారు.
నాకు కావలసిన సైకిల్ కొనడానికి ఆయన అర్ధరాత్రి వరకు ఆటో-రిక్షా ఎలా నడిపారో చెప్పారు.
నేను విన్నాను.
కానీ నాకు మాట్లాడటానికి చాలా తక్కువ మాటలు ఉన్నాయి.
సుదీర్ఘ ప్రయాణం తర్వాత, మేము వారణాసి చేరుకుని ముక్తి భవన్‌కు వెళ్లాము.
నేను అక్కడ ఒక భయంకరమైన నిశ్శబ్దాన్ని, మరణం యొక్క నిశ్శబ్దాన్ని ఆశించాను.
కానీ నేను చూసింది మరేదో.
చిన్న గదులు. తెల్లటి గోడలు. పాత సీలింగ్ ఫ్యాన్లు నెమ్మదిగా తిరుగుతున్నాయి. మరణం కోసం ఎదురుచూస్తున్న వారి కోసం సాధువులు కారిడార్లలో నడుస్తూ ప్రార్థనలు చేస్తున్నారు.
మాకు కేటాయించిన గదిలో నా తండ్రిని కూర్చోబెట్టాను.
"నాకు చాలా అలసటగా ఉంది, నాన్నా. కొద్దిసేపు పడుకుంటాను."
నేను తల ఊపాను.
ఆయన నిద్రపోవడం చూసిన మరుక్షణమే, నేను టేబుల్ మీదున్న నా బ్యాగ్ తీసుకుని బయటకు నడిచాను.
నేను వెనక్కి తిరిగి చూడకుండా వేగంగా వెళ్తుండగా, ఒక గది తలుపు కొద్దిగా తెరిచి ఉండటం గమనించి లోపలికి చూశాను.
ఒక వృద్ధుడు కిటికీ పక్కన కూర్చుని బయటకు చూస్తున్నాడు. ఆయన చేతిలో ఒక పాత ఫోటో ఉంది—బహుశా ఆయన భార్యదో లేదా పిల్లలదో కావచ్చు. అప్పుడప్పుడు ఆ ఫోటో చూసి నవ్వుకుంటున్నాడు.
మరో గదిలో, ఒక వృద్ధురాలు కళ్లు మూసుకుని, చేతిలో జపమాలతో ప్రార్థన చేస్తూ కూర్చుని ఉంది.
ఆమె పక్కన ఎవరూ లేరు.
కానీ ఆమె ఒంటరిగా లేదు.
ఆమె జ్ఞాపకాలు ఆమెతో ఉన్నాయి.
కారిడార్ చివర, ఒక వృద్ధ తండ్రి మంచం మీద పడుకుని ఉన్నాడు. ఆయన పక్కన ఒక యువకుడు ఆయన చేతిని పట్టుకుని కూర్చున్నాడు.
"నాన్నా, నేను ఇక్కడే ఉన్నాను," అని అతను అంటున్నాడు. "భయపడకు."
ఆ ముసలాయన వినగలిగాడో లేదో నాకు తెలియదు.
కానీ ఆ కొడుకు గొంతులో ప్రేమ ఉంది.
అక్కడ ఉన్న వారంతా మరణం కోసం ఎదురుచూస్తున్నారు.
కానీ వారిలో చాలామంది మరేదో దాని కోసం ఎదురుచూస్తున్నారని నాకు అనిపించింది.
ఒక ఫోన్ కాల్.
ఒకరి సందర్శన.
ఒక కొడుకు ఓదార్పు మాటలు.
ఒక కుమార్తె "నాన్నా..." అని పిలిచే గొంతు.
దాని కోసమే వారు నిజంగా ఎదురుచూస్తున్నారు.
అక్కడి ఒక కార్మికుడు నన్ను గమనించి ఇలా అన్నాడు:
"ఇక్కడికి వచ్చే చాలా మంది మరణానికి భయపడరు సార్. వారిని ఎక్కువగా బాధించేది ఏమిటంటే, తమ ప్రియమైనవారు తమను మర్చిపోయారనే భావన. ఇక్కడ చనిపోతే మోక్షం వస్తుందని అంటారు, కానీ మీ స్వంత పిల్లల మధ్య ప్రశాంతంగా చనిపోవడానికి, ఇక్కడ ఒంటరిగా చనిపోవడానికి చాలా తేడా ఉంది."
అతను ఇలా కొనసాగించాడు:
"ఇక్కడికి వచ్చే చాలా మంది ప్రజలు త్వరగా చనిపోతారు—అనారోగ్యం వల్ల కాదు, తమ పిల్లలు తమను వదిలేశారని గ్రహించినప్పుడు వారి హృదయాలు పగిలిపోవడం వల్ల."
ఆ మాటలు నన్ను కదిలించివేసాయి.
నేను చుట్టూ చూశాను.
కొన్ని కళ్ళు తలుపు వైపు చూస్తున్నాయి—
ఎవరైనా వస్తారేమో అని.
కొన్ని కళ్ళు ఆకాశం వైపు చూస్తున్నాయి—
ఎవరైనా పిలుస్తారేమో అని.
మరికొన్ని కళ్లలో అసలు ఆశే లేదు.
కేవలం ఎదురుచూపు మాత్రమే.
హఠాత్తుగా, నాకు నా తండ్రి గుర్తుకు వచ్చాడు.
నేను వెనక్కి తిరిగి పరిగెత్తాను.
నేను గదిలోకి ప్రవేశించేసరికి, నా తండ్రి మంచం మీద కూర్చుని, చెమటతో తడిసి, బలహీనంగా కనిపిస్తున్నారు.
ఆయన కూడా తెరిచి ఉన్న తలుపు వైపు చూస్తున్నారు.
నన్ను చూడగానే ఆయన ఊపిరి పీల్చుకున్నారు.
నేను అనుకున్నాను:
నేను ఇప్పుడు వెళ్ళిపోతే, రేపు ఆ తలుపు దగ్గర ఎదురుచూసే మరో ముఖంగా మా నాన్న కూడా మారిపోరా?
ఆ క్షణంలో, ముక్తి భవన్ ఇకపై కేవలం ఒక భవనంలా అనిపించలేదు.
తమ జీవితమంతా ఇతరులను చూసుకోవడానికి గడిపిన వ్యక్తులు, ఒక చివరి ప్రేమ స్పర్శ కోసం ఎదురుచూసే ఒక నిశ్శబ్ద ప్రపంచంలా అనిపించింది.
ఈ ఆలోచనలలో మునిగిపోయి ఉండగా, మా నాన్న పిలవడం విన్నాను.
"నాన్నా..."
"చెప్పండి నాన్నా?"
"నువ్వు వెళ్ళలేదా?"
"నేను ఎక్కడికి వెళ్తాను?"
"నన్ను ఇక్కడే వదిలేయడానికి నువ్వు నన్ను తీసుకువచ్చావని నాకు తెలుసు."
ఆయన కాసేపు ఆగారు.
"కానీ నేను నిన్ను నిందించడం లేదు. తల్లిదండ్రులు ముసలివారైనప్పుడు, వారు కొన్నిసార్లు తమ పిల్లలకు భారంగా మారుతారు. బహుశా నేను కూడా నీకు భారంగా మారానేమో."
ఆ తర్వాత ఆయన నా చేతిని గట్టిగా పట్టుకున్నారు.
"కానీ ఒక విషయం గుర్తుంచుకో నాన్నా..."
"తల్లిదండ్రులకు గొప్ప మోక్షం కాశీలో చనిపోవడం కాదు. తమ పిల్లల హృదయాల నుండి దూరం కాకపోవడం."
"దయచేసి నన్ను ద్వేషించకు నాన్నా. నేను చనిపోయిన తర్వాత, నాకు కర్మకాండలు చేయి."
ఆ మాటలు నన్ను ముక్కలు చేశాయి.
"ఇక్కడ ఎక్కువ సేపు ఉండకు నాన్నా, వెళ్ళు. కానీ నువ్వు వెళ్ళే ముందు, నీ తండ్రిని ఒకసారి కౌగిలించుకుని ముద్దు పెట్టుకో. నిన్ను ఇంకొక్కసారి దగ్గరకు తీసుకోవాలని అనిపిస్తోంది."
ఆయన చివరి కోరిక.
"నాన్నా..."
నేను వెక్కి వెక్కి ఏడ్చాను.
సంవత్సరాల స్వార్థం, లెక్కలు నా కన్నీళ్లలో కరిగిపోయాయి.
ఆ రాత్రి, నేను ముక్తి భవన్ గదిలో నా తండ్రి పక్కనే పడుకున్నాను.
నిద్రపోతున్న ఆయన ముఖం మీది ముడతలను చూస్తున్నప్పుడు నాకు ఒక నిజం తెలిసింది:
నా జీవితంలో అత్యంత సురక్షితమైన ప్రదేశం ఒకప్పుడు ఈ మనిషి భుజం.
నేను భయపడినప్పుడు నన్ను పట్టుకున్నది ఆయనే.
నేను పడిపోయినప్పుడు నన్ను లేపింది ఆయనే.
నేను విఫలమైనప్పుడు నా వెన్నంటి నిలిచింది ఆయనే.
మరి ఆయన చివరి సంవత్సరాల్లో నేను ఆయన్ని ఎలా వదిలేయగలను?
మరుసటి రోజు ఉదయం, నేను ఇంటికి తిరిగి వెళ్ళడానికి టిక్కెట్లు బుక్ చేసుకున్నాను.
మేము బయలుదేరడానికి సిద్ధమవుతుండగా, ముక్తి భవన్ సిబ్బంది నా తండ్రి ప్రశాంతమైన మరణం కోసం ప్రార్థనలు చేయడానికి సాధువులను తీసుకువచ్చారు.
నేను వారిని ఆపాను.
"ఇక దాని అవసరం లేదు" అని చెప్పాను.
"మోక్షం పొందింది నా తండ్రి కాదు.
నేనే మోక్షాన్ని పొందాను."
మా నాన్న ఆశ్చర్యంగా నా వైపు చూశారు.
"ఏమిటి నాన్నా నీ ఉద్దేశ్యం?" అని అడిగారు.
నేను ఆయన చేతిని పట్టుకున్నాను.
"ఇంటికి వెళ్దాం నాన్నా. కానీ ముందుగా గంగలో స్నానం చేసి విశ్వనాథుడిని దర్శించుకుందాం."
"అయితే, నేను ఇక్కడే ఉండాల్సిన అవసరం లేదా?" అని ఆయన అడిగారు.
"మీరెందుకు ఉండాలి?"
"విముక్తి కావాల్సింది మీకు కాదు. నా హృదయానికి—నా స్వంత తండ్రిని ఒక భారంగా చూసిన నా హృదయానికి"
మా నాన్న కళ్లు కన్నీళ్లతో నిండాయి.
ఆ క్షణంలో, కాశీ గుడి గంటల నాదం కంటే పవిత్రమైనది ఆ వృద్ధుడి ముఖంపై నుండి జారిన నిశ్శబ్ద కన్నీటి చుక్క.
❤️
గమనిక: తమకు నడక నేర్పిన తల్లిదండ్రుల చేతులను ఎన్నటికీ వదిలేయకపోవడమే పిల్లల బాధ్యత. తల్లిదండ్రులకు మరణం కంటే బాధాకరమైనది ఒంటరితనం, అనారోగ్యం కంటే వినాశకరమైనది తమ స్వంత పిల్లలే తమను మర్చిపోయారనే భావన
కథ: "మోక్షాన్వేషణలో" (In Search of Moksha)
పిల్లలందరికీ మరియు తండ్రులందరికీ అంకితం

(హిందూ ధర్మచక్రం)

సైన్స్ కూడా చెబుతోంది... మరి పొద్దున్నే లేద్దామా?

 

సైన్స్ కూడా చెబుతోంది... మరి పొద్దున్నే లేద్దామా?

బ్రహ్మముహూర్తంలో నిద్ర లేస్తే అనేక ప్రయోజనాలు ఉంటాయని ఆధ్యాత్మిక వాదులు చెబుతుంటారు. ఇది చాలా మంది అంగీకరించే విషయం కూడా. ప్రపంచ ప్రముఖులెందరో ఈ విషయాన్ని పాటించడమే కాదు, తరచు ప్రస్తావిస్తూ ఉంటారు కూడా. వీరిలో అత్యధిక సంపన్నులు, విజయ పథంలో దూసుకుపోతున్నవారు, కళాకారులు, క్రీడాకారులు... ఇలా ఎంతో మంది ఉంటారు. 
అయితే ఇదే విషయాన్ని సైన్స్  కూడా చెబుతోందంటే అది ఆసక్తికరమైన సంగతే కదా? అందుకే బ్రహ్మముహూర్తం లేదా తెల్లవారుజామున లేవడం గురించిన సంగతులేంటో తెలుసుకుందాం. 
సూర్యోదయానికి సుమారు 1 గంట 36 నిమిషాల ముందు ప్రారంభమయ్యే కాలాన్ని బ్రహ్మ ముహూర్తం అంటారు. ఈ సమయంలో నిద్ర లేవడం వల్ల కలిగే ప్రయోజనాలపై పురాతన నమ్మకాలతో పాటు, ఆధునిక శాస్త్రవేత్తలు కూడా అనేక పరిశోధనలు చేశారు.
దీని వెనుక ఉన్న శాస్త్రీయ నిజాలు, ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉన్న నమ్మకాల గురించిన వివరాలేంటో చూద్దాం.  
-    శాస్త్రీయ పరిశోధనలు ఏం చెబుతున్నాయి? 
ఆధునిక విజ్ఞానశాస్త్రం "సిర్కాడియన్ రిథమ్" (Circadian Rhythm - శరీర జీవ గడియారం),  "క్రోనోబయాలజీ" (Chronobiology) అనే విభాగాల ద్వారా బ్రహ్మముహూర్తం ప్రాముఖ్యతను నిరూపించింది.
•    కార్టిసాల్, మెలటోనిన్ సమతుల్యత: శాస్త్రీయ పరిశోధనల ప్రకారం, తెల్లవారుజామున 3:00 నుండి 4:30 AM మధ్య కాలంలో నిద్రను ప్రేరేపించే మెలటోనిన్ (Melatonin) హార్మోన్ స్థాయిలు క్రమంగా తగ్గిపోతాయి. అదే సమయంలో, మనల్ని చురుగ్గా ఉంచే కార్టిసాల్ (Cortisol) హార్మోన్ స్థాయిలు సహజంగానే పెరుగుతాయి. ఈ మార్పు జరుగుతున్నప్పుడు నిద్ర లేవడం వల్ల రోజంతా అలసట లేకుండా, ఉత్సాహంగా ఉండవచ్చని పరిశోధనలు స్పష్టం చేస్తున్నాయి.
•    మానసిక ఆరోగ్యం - డిప్రెషన్ నివారణ: 2021లో Nature Communications అనే అంతర్జాతీయ జర్నల్‌లో ప్రచురితమైన ఒక అధ్యయనం ప్రకారం, ఉదయాన్నే త్వరగా లేచే అలవాటు ఉన్నవారిలో డిప్రెషన్ (కుంగుబాటు) వచ్చే ప్రమాదం 23% తక్కువగా ఉన్నట్లు తేలింది. తెల్లవారుజామున మన మెదడులో ఆలోచనలను క్రమబద్ధీకరించే డోపమైన్, సెరటోనిన్ వంటి హార్మోన్లు సరైన మోతాదులో విడుదలవుతాయి.
•    నాణ్యమైన 'ప్యూర్ ఆక్సిజన్' (Nascent Oxygen): తెల్లవారుజామున వాతావరణంలో కాలుష్యం చాలా తక్కువగా ఉంటుంది. ఈ సమయంలో గాలిలో ఓజోన్ (O3) శాతం కొద్దిగా ఎక్కువగా ఉండి, విడిపోయి స్వచ్ఛమైన ఆక్సిజన్ (O2) లభిస్తుంది. ఇది ఊపిరితిత్తుల సామర్థ్యాన్ని పెంచి, రోగనిరోధక శక్తిని (Immunity) బలపరుస్తుందని వైద్య పరిశోధనలు చెబుతున్నాయి.
•    జీవన నాణ్యత (Quality of Life) పై రీసెర్చ్: ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ (WHO) నిర్దేశించిన ప్రమాణాల ప్రకారం ఒక ప్రసిద్ధ ఆయుర్వేద పరిశోధనా పత్రికలో (ResearchGate) 600 మందిపై ఒక సర్వే చేశారు. అందులో బ్రహ్మ ముహూర్తంలో లేచే 300 మందిలో ఏకాగ్రత, నిద్రపై సంతృప్తి, శారీరక శక్తి స్థాయిలు... ఆలస్యంగా లేచే మిగతా 300 మంది కంటే గణనీయంగా మెరుగ్గా ఉన్నట్లు రుజువైంది.
-    ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఏ ఏ దేశాల్లో దీనిని నమ్ముతారు?
తెల్లవారుజామున లేవడం ఆధ్యాత్మికంగా, ఆరోగ్యపరంగా మేలు చేస్తుందనే నమ్మకం భారతదేశంలోనే కాదు, ప్రపంచంలోని వివిధ దేశాల సంస్కృతులలో విభిన్న పేర్లతో ముడిపడి ఉంది:
1. భారతదేశం (భారతీయ సంస్కృతి, ఆయుర్వేదం)
భారతదేశంలో దీనిని బ్రహ్మ ముహూర్తం లేదా అమృత వేళ (సిక్కు సంప్రదాయంలో) అంటారు. ఈ సమయంలో 'వాత దోషం' ఎక్కువగా ఉంటుందని, ఇది మెదడును చురుగ్గా ఉంచి, ధ్యానం, యోగా, అధ్యయనాలకు అత్యంత అనుకూలమైనదని ఆయుర్వేద గ్రంథాలైన చరక సంహిత, అష్టాంగ హృదయం పేర్కొన్నాయి.
2. చైనా (సాంప్రదాయ చైనీస్ వైద్యం - TCM)
చైనా దేశపు సాంప్రదాయ వైద్యంలో శరీరానికి ఒక 'ఆర్గాన్ క్లాక్' (Organ Clock) ఉంటుందని నమ్ముతారు. వారి ప్రకారం తెల్లవారుజామున 3 AM నుండి 5 AM వరకు ఉండే సమయం ఊపిరితిత్తులకు (Lungs) సంబంధించినది. ఈ సమయంలో లేచి ప్రాణాయామం లేదా శ్వాసక్రియలు చేయడం వల్ల శరీరంలో 'చి' (Qi - ప్రాణశక్తి) అద్భుతంగా ప్రవహిస్తుందని చైనీయులు బలంగా నమ్ముతారు.
3. జపాన్ (ఇకిగాయ్, ఉదయాన్నే మేల్కొనడం)
జపనీస్ సంస్కృతిలో "అసకాట్సు" (Asakatsu - ఉదయపు కార్యకలాపాలు) అనే భావన ఉంది. సూర్యోదయానికి ముందే లేచి ఆ సమయాన్ని కేవలం ఆత్మపరిశీలనకు, వ్యాయామానికి లేదా వ్యక్తిగత ఎదుగుదలకు కేటాయించడం వల్ల జీవితకాలం (Longevity) పెరుగుతుందని వారు నమ్ముతారు. జపనీయుల ప్రసిద్ధ జీవన విధానం 'ఇకిగాయ్' (Ikigai) లో కూడా ఇది ఒక భాగం.
4. పశ్చిమ దేశాలు (అమెరికా, యూరప్ - "The 5 AM Club")
పాశ్చాత్య దేశాలలో దీనికి మతపరమైన కోణం లేకపోయినప్పటికీ, విజయవంతమైన వ్యక్తులు దీనిని ఒక లైఫ్‌స్టైల్‌గా మార్చుకున్నారు. రాబిన్ శర్మ రాసిన ప్రసిద్ధ పుస్తకం "The 5 AM Club" ద్వారా ఈ pre-dawn (సూర్యోదయానికి ముందు) సమయం పశ్చిమ దేశాల్లో ఒక ఉద్యమంలా మారింది. ఉదయాన్నే ఎవరి Distraction (అంతరాయం) లేని ప్రశాంతమైన సమయాన్ని విజయానికి మూలస్తంభంగా వారు భావిస్తారు.
 ప్రాచీన కాలంలో మన పెద్దలు ఏ సమయాన్ని అయితే "దేవతల సమయం" అని ఆధ్యాత్మికంగా చెప్పారో, నేటి ఆధునిక విజ్ఞానం దానిని "Biological Prime Time" (శరీరానికి అత్యంత అనుకూలమైన సమయం) అని సైంటిఫిక్‌గా అంగీకరిస్తోంది.
-ప్రముఖులు చెబుతున్నారిలా... 
తెల్లవారుజామున నిద్రలేవడం తమ విజయానికి, ఉత్పాదకతకు (productivity) అత్యంత ముఖ్యమైన కారణమని ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉన్న ఎంతో మంది అగ్రశ్రేణి వ్యాపారవేత్తలు, సీఈఓలు, రచయితలు, నాయకులు గట్టిగా చెబుతున్నారు.
పాశ్చాత్య దేశాలలో దీనిని "The 5 AM Club" లేదా "Early Risers" సంస్కృతి అని పిలుస్తారు. ఉదయాన్నే లేవాలని గట్టిగా సిఫార్సు చేసే ప్రపంచ ప్రముఖులలో కొందరు ఏమంటున్నారో చూద్దాం...  
-    ప్రపంచ ప్రసిద్ధ బిజినెస్ లీడర్స్,  సీఈఓలు (Business Leaders)
•    టిమ్ కుక్ (Tim Cook) - ఆపిల్ (Apple) సీఈఓ: ఈయన ప్రతిరోజూ తెల్లవారుజామున 3:45 AM కే నిద్రలేస్తారు. ఆ సమయంలోనే ఆయన తన ఈమెయిల్స్ అన్నీ చెక్ చేసుకుని, ఉదయం 5 గంటలకల్లా జిమ్‌లో వ్యాయామం పూర్తి చేస్తారు. మిగిలిన ప్రపంచం నిద్ర లేవకముందే రోజూవారీ పనులపై ఒక పట్టు సాధించడం దీనివల్ల సాధ్యమవుతుందని ఆయన అంటారు.
•    బాబ్ ఐగర్ (Bob Iger) - డిస్నీ (Disney) సీఈఓ: బాబ్ ఐగర్ ప్రతిరోజూ ఉదయం 4:15 AM కి అలారం పెట్టుకుని లేస్తారు. ఆ ప్రశాంతమైన సమయంలో ఎటువంటి ఫోన్ కాల్స్, డిస్ట్రాక్షన్స్ లేకుండా సంగీతం వినడం, వ్యాయామం చేయడం, పేపర్ చదవడం వంటివి చేస్తారు. "ఇది నా మానసిక ప్రశాంతతకు అత్యంత అవసరం" అని ఆయన పేర్కొన్నారు.
•    ఇంద్రా నూయి (Indra Nooyi) - పెప్సికో (PepsiCo) మాజీ సీఈఓ: భారత సంతతికి చెందిన ఈ విజయవంతమైన మహిళా లీడర్ ప్రతిరోజూ తెల్లవారుజామున 4:00 AM కి మేల్కొనేవారు. తెల్లవారుజామున లేవడం వల్ల లభించే అదనపు సమయం, క్లిష్టమైన వ్యాపార నిర్ణయాలు తీసుకోవడానికి తనకు ఎంతో సహాయపడిందని ఆమె చెబుతారు.
•    రిచర్డ్ బ్రాన్సన్ (Richard Branson) - వర్జిన్ గ్రూప్ (Virgin Group) వ్యవస్థాపకుడు: ఈ ప్రసిద్ధ బిలియనీర్ రోజూ ఉదయం 5:00 AM కి నిద్రలేస్తారు. "నా 50 ఏళ్ల వ్యాపార జీవితంలో నేను నేర్చుకున్నదేమిటంటే, త్వరగా లేవడం వల్ల మనం అనుకున్న పనులన్నింటినీ ప్రణాళికాబద్ధంగా పూర్తి చేయవచ్చు" అని ఆయన తన బ్లాగ్‌లో రాశారు.
2. రచయితలు, జీవనశైలి నిపుణులు (Authors & Thinkers)
•    రాబిన్ శర్మ (Robin Sharma) - ప్రముఖ రచయిత: ఈయన రాసిన "The 5 AM Club" అనే పుస్తకం ప్రపంచవ్యాప్తంగా మిలియన్ల కొద్దీ అమ్ముడుపోయింది. "ఉదయం 5 గంటల నుండి 6 గంటల వరకు ఉండే సమయాన్ని 'The Victory Hour' (విజయాల సమయం) అంటారు. ఈ సమయంలో మీ మెదడు అత్యంత శక్తివంతంగా పనిచేస్తుంది" అనేది ఈయన సిద్ధాంతం. ఈయన ప్రతిపాదించిన 20/20/20 సూత్రం (20 నిమిషాల వ్యాయామం, 20 నిమిషాల ఆత్మపరిశీలన/ధ్యానం, 20 నిమిషాల చదువు) ప్రపంచవ్యాప్తంగా ప్రాచుర్యం పొందింది.
•    జోకో విలింక్ (Jocko Willink) - మాజీ యూఎస్ నేవీ సీల్ & రచయిత: ఈయన ప్రతిరోజూ ఉదయం 4:30 AM కి లేచి, తన వాచ్ ఫోటోను సోషల్ మీడియాలో పోస్ట్ చేస్తూ ఉంటారు. డిసిప్లిన్ (క్రమశిక్షణ) అనేది ఉదయాన్నే లేవడం నుండే ప్రారంభమవుతుందని, మీ పోటీదారుడి కంటే ఒక అడుగు ముందుండడానికి ఈ సమయం పనికొస్తుందని ఆయన అంటారు.
3. చారిత్రక ప్రముఖులు (Historical Figures)
•    బెంజమిన్ ఫ్రాంక్లిన్ (Benjamin Franklin) - అమెరికా వ్యవస్థాపక పితామహుడు: ఈయన చెప్పిన ప్రసిద్ధ సామెత ప్రపంచమంతటా వినబడుతుంది:
"Early to bed and early to rise, makes a man healthy, wealthy, and wise."
(త్వరగా పడుకుని, త్వరగా లేవడం మనిషికి ఆరోగ్యాన్ని, సంపదను, తెలివితేటలను ఇస్తుంది).
•    మహాత్మా గాంధీ (Mahatma Gandhi): గాంధీజీ ప్రతిరోజూ తెల్లవారుజామున 4:00 AM కి నిద్రలేచేవారు. ఆ సమయంలోనే ప్రార్థనలు ముగించుకుని, ముఖ్యమైన లేఖలు రాయడం, దేశానికి సంబంధించిన వ్యూహాలను ఆలోచించడం చేసేవారు.
-    వీరంతా తెల్లవారుజామునే ఎందుకు ఎంచుకుంటారు?
ఈ ప్రపంచ ప్రముఖులందరి మాటల్లో ఉమ్మడిగా వినిపించే అంశాలు మూడు:
1.    Zero Distractions: ఆ సమయంలో ఫోన్ రింగ్ అవ్వదు, మెసేజ్‌లు రావు, ఇమెయిల్స్ వేధించవు. పూర్తిగా మీ నియంత్రణలో ఉండే సమయం అది.
2.    Willpower (సంకల్ప బలం): రోజంతా గడిచేకొద్దీ మన నిర్ణయాత్మక శక్తి తగ్గుతుంది. కానీ ఉదయాన్నే విల్‌పవర్ అత్యధికంగా ఉంటుంది.
3.    Proactive vs Reactive: ఆలస్యంగా లేస్తే రోజును నెట్టుకొస్తున్నట్టు (reactive) ఉంటుంది, అదే త్వరగా లేస్తే రోజును మనమే నడుపుతున్నట్టు (proactive) ఉంటుంది.
ఇంతమంది ఇన్ని రకాలుగా చెబుతుంటే... సైన్స్ కూడా సమర్దిస్తుంటే... ఇంకా పడుకోవడం ఏంటి? ఇక నుంచి తెల్లవారుజామునే లేద్దాం... రండి.

మిథిలా నగరంలో రామలక్ష్మణులు! (పిల్లల కోసం రాముడి కథ - 18)

 

రామ దర్శనంతో అహల్యకు శాపవిమోచనం అవగానే గౌతమ మహర్షి విచ్చేశాడు. గౌతముడు, అహల్య కలిసి పరమానందంతో రాముడిని పూజించారు. వారి సత్కారాలు పొందిన తర్వాత రామలక్ష్మణులు, విశ్వామిత్రుడి వెంట మిథిలా నగరానికి బయల్దేరారు. 
మిథిలలో జనక మహారాజు యజ్నం చేస్తున్న చోటుకి చేరుకున్నారు. యజ్నవాటిక కోలాహలంగా ఉంది. అదంతా చూసిన రాముడు విశ్వామిత్రుడితో ‘‘ఓ మహర్షీ... జనకుడి యాగశాల వైభవంగా, సకల సంరంభాలతో కూడి ఉంది. అనేక దేశాల వారు, వేద పండితులైన బ్రాహ్మణులు వేలాదిగా ఉన్నారు. ఈ ప్రాంతమంతా రుషుల నివాసాలతోను, వందల కొద్దీ బండ్లతోనూ నిండి ఉంది. మనం ఉండడానికి యోగ్యమైన ప్రదేశం ఏది?’’ అని అడిగాడు. 
అందుకు విశ్వామిత్రుడు, ‘‘రామా... జలం సమృద్ధిగా ఉండే చోటు, జనం అంతగా లేని ప్రదేశం చూసి బస ఏర్పాటు చేస్తాను’’ అన్నాడు. 
ఈలోగా జనక మహారాజుకు, విశ్వామిత్రుడు వచ్చినట్టు తెలిసింది. వెంటనే ఆయన తన పురోహితుడు శతానంద మహర్షితోను, బ్రాహ్మణులు, పరివారంతోను కలిసి వినయంగా అక్కడకి వచ్చాడు. యాగం నిర్వహించే రుత్విజులు భక్తితో విశ్వామిత్రుడికి పూజించి తగిన సత్కారాలు చేశారు. 
విశ్వామిత్రుడు జనకుడితో, ‘‘రాజా... నీవు క్షేమంగా ఉన్నావా? యాగం సక్రమంగా సాగుతోందా?’’ అంటూ కుశల ప్రశ్నలు వేశాడు. అలాగే రుత్విజులను, బ్రాహ్మణులను పలకరించి, ‘‘మిమ్మల్ని అందరినీ ఇక్కడ కలుసుకున్నందుకు చాలా ఆనందంగా ఉంది’’ అన్నాడు. జనక మహారాజు వారందరికీ ఆసనాలు చూపించి ‘‘మహర్షీ... మీరు ఈ మునులందరితో కలిసి సుఖంగా కూర్చోండి. బ్రహ్మర్షులైన మీ రాక వల్ల నా యగ్నం సఫలమైంది. మీరందరి దర్శనంతో నా జన్మ ధన్యమైంది. మహాత్మా... ఇంకొక పన్నెండు రోజుల్లో యగ్నం పూర్తి అవుతుంది. అప్పుడు హవిస్సులను స్వీకరిచండానికి దేవతలంతా వస్తారు. మీరు కూడా వారిని చూడవచ్చు’’ అంటూ సంతోషంగా చెప్పాడు. 
ఆ తర్వాత జనకుడు విశ్వామిత్రుడి వెంట ఉన్న రామలక్ష్మణులను చూసి వినయంగా ప్రశ్నించాడు.
‘‘ఓ బ్రహ్మర్షీ... మీతో వచ్చిన ఈ బాలురు ఎవరు? కాలినడకన ఇంత దూరం ఎందుకు వచ్చారు? చూస్తుంటే ఎంతో ఠీవిగా రాజకుమారుల వలె కనిపిస్తున్నారు. ధనుర్బాణాలు ధరించిన వీరు దేవతలతో సమానమైన పరాక్రమవంతులుగా అనిపిస్తున్నారు. విశాలమైన కన్నులతో, యవ్వనంలోకి అడుగుపెడుతున్న వీరు... అందంలో అశ్వనీ దేవతలనే మించిపోతున్నారు.  వీరు ఎవరి కుమారులు? ఈ చిరంజీవుల గురించి తెలుసుకోవాలని ఉంది’’ అంటూ అడిగాడు. 
అందుకు విశ్వామిత్రుడు,‘‘జనక మహారాజా... వీరిద్దరూ దశరథ మహారాజు కుమారులు. రామలక్ష్మణులు. సిద్ధాశ్రమంలో నేను చేస్తున్న యాగానికి మారీచ సుబాహులనే రాక్షసులు ఆటంకాలు కల్పిస్తుంటే వీరిని తీసుకువచ్చాను. వీరు ఆ రాక్షసులను జయించి యాగ రక్షణ చేశారు. ఆ తర్వాత నాతో కలిసి విశాల నగరానికి వచ్చారు.  ఆపై గౌతముడి ఆశ్రమానికి వచ్చాం. అక్కడ రాముడి దర్శనంతో అహల్యకు శాప విమోచనం కలిగింది. గౌతమ మహర్షి, అహల్యల సత్కారాలు అందుకున్న మీదట ఇలా వచ్చాం. నీ దగ్గర ఉన్న శివధనుస్సును గురించి తెలుసుకోడానికి నాతో పాటు వచ్చారు’’ అంటూ వివరించాడు. 
విశ్వామిత్రుడి మాటలు వినగానే రాజ పురోహితుడైన శతానందుడు పరమానందం చెందాడు. అహల్య, గౌతముల కుమారుడైన ఆయన, రామలక్ష్మణులను పరికించి చూసి పులకరించిపోయాడు. తర్వాత విశ్వామిత్రుడితో, ‘‘మహాత్మా... తీవ్ర తపస్సులో మునిగిపోయి ఉన్న మా తల్లి అహల్యను మీరంతా చూశారా? పవిత్రురాలైన నా తల్లి శ్రీరాముడికి తగిన విధంగా అతిథి సత్కారాలు చేసిందా? నా తండ్రి గౌతముడిని చేరిందా? నా తల్లికి విధివశాత్తు ఎదురైన సంఘటన గురించి రాముడికి వివరంగా చెప్పారా? నా తల్లిదండ్రులు ఇద్దరూ రాముడిని పూజించారా? శ్రీరాముడు వారిని అనుగ్రహించాడా?’’ అంటూ ప్రశ్నలు కురిపించాడు. 
అందుకు విశ్వామిత్రుడు సవివరంగా అన్ని సంగతులూ చెప్పి, ‘‘శతానందా... నీ తల్లిదండ్రులిద్దరూ కలుసుకున్నారు. నేను ఆ సమయానికి తగిన విధంగా చేయగలిగనదంతా చేశాను. రేణుకాదేవిని జమదగ్నిలాగా నీ తండ్రి అహల్యను స్వీకరించాడు’’ అన్నాడు.
ఆ మాటలకు శతానందుడు ఎంతగానో ఆనందించి, రాముడి దగ్గరకు వచ్చి, 
‘‘ఓ రామచంద్రా... నీవు విశ్వామిత్రుడితో కలిసి ఇక్కడకి రావడం మా అదృష్టం. నీకిదే స్వాగతం’’ అంటూ ఆప్యాయంగా పలకరించాడు.
ఆ తర్వాత, ‘‘రామా... ఈ విశ్వామిత్రుడు మహా శక్తిమంతుడు. ఈయన సాధించలేని కార్యం అంటూ ఏదీ లేదు. తపస్సుతో బ్రహ్మర్షి అయిన తేజశ్శాలి. ఇలాంటి గొప్ప గురువును ఆశ్రయించినందుకు నిన్ను అభినందిస్తున్నాను. ఆ మహనీయుడి కథ చెబుతాను. విను’’ అన్నాడు. 
రామలక్ష్మణులు భక్తిశ్రద్ధలతో వింటున్నారు. శతానందుడు చెప్పసాగాడు. ఆయన సవివరంగా చెప్పిన విశ్వామిత్రుడి కథ ఏంటో వచ్చే భాగంలో తెలసుకుందాం. జై శ్రీరామ్.