ఒకే చెట్టుకి 52 మంది ఉరి!

భారత స్వాతంత్య్ర పోరాట చరిత్రలో అత్యంత రక్తసిక్తమైన అధ్యాయాలలో ఒకటి 1858 ఏప్రిల్ 28న లిఖించబడింది. ఆ రోజు బ్రిటిష్ వారు 52 మంది విప్లవకారులను చింత చెట్టుకు ఉరితీశారు. కానీ చరిత్రలోని ఇంతటి ముఖ్యమైన సంఘటన నేటికీ అజ్ఞాతమనే చీకటిలో మరుగునపడి ఉంది. 

ఉత్తర ప్రదేశ్‌లోని ఫతేపూర్ జిల్లాలో ఉన్న బావన్ఇమ్లీ బ్రిటిష్ వారి దమనకాండకు సాక్షి.  అక్కడ ఇప్పటికీ ఉన్న ఓ చింత చెట్టు  అమరవీరుల స్మారక చిహ్నం. 1858 ఏప్రిల్ 28న గౌతమ క్షత్రియ, జోధా సింగ్ అతయ్యా, అతని 51 మంది సహచరులు అదే చింత చెట్టుకు ఉరితీయబడ్డారు. ఈ స్మారక చిహ్నం ఉత్తర ప్రదేశ్‌లోని ఫతేపూర్ జిల్లా, బింద్కి ఉపవిభాగంలోని ఖజువా పట్టణం సమీపంలో, బింద్కి తహసీల్ ప్రధాన కార్యాలయానికి పశ్చిమాన మూడు కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంది. 

ఈ స్మారక చిహ్నం స్వాతంత్య్ర సమరయోధులు చేసిన త్యాగాలకు ప్రతీక. 1858 ఏప్రిల్ 28న బ్రిటిష్ సైన్యం యాభై రెండు మంది స్వాతంత్య్ర సమరయోధులను ఒక చింత చెట్టుకు ఉరితీసింది. ఈ చింత చెట్టు ఇప్పటికీ ఉంది. ఆ మారణకాండ తర్వాత ఈ చెట్టు పెరగడం ఆగిపోయిందని ప్రజలు నమ్ముతారు. 

1857వ సంవత్సరం, మే 10న బ్యారక్‌పూర్ కంటోన్మెంట్‌లో స్వాతంత్య్ర శంఖం ఊదినప్పుడు, జోధా సింగ్ అతయ్యా నాయకత్వంలో ఫతేపూర్‌లోని విప్లవకారులు కూడా ఈ దిశగా ఒక అడుగు వేశారు. ఫతేపూర్ డిప్యూటీ కలెక్టర్, హిక్మత్ ఉల్లా ఖాన్ కూడా ఆయనకు సహాయకుడిగా ఉన్నారు. ఈ వీరులు మొదట ఫతేపూర్ దర్బారును, ఖజానాను తమ ఆధీనంలోకి తీసుకున్నారు. జోధా సింగ్ అతయ్యా మనసులో చాలా కాలంగా రగులుతున్న స్వాతంత్య్ర జ్వాల, దానిని ప్రజ్వలింపజేయడంలో తాత్యా తోపే కీలక పాత్ర పోషించారు. మాతృభూమికి విముక్తి కల్పించడానికి, ఈ ఇద్దరూ కలిసి పాండు నది ఒడ్డున బ్రిటిష్ వారితో తలపడ్డారు. ముఖాముఖి పోరాటం తర్వాత ఆంగ్ల సైన్యం ఆ ప్రాంతాన్ని విడిచిపెట్టింది! ఈ వీరులు కాన్పూర్‌లో తమ జెండాను ఎగురవేశారు. 

జోధా సింగ్ మనసులోని జ్వాల  చల్లారలేదు. 1857 అక్టోబర్ 27న మహమూద్‌పూర్ గ్రామంలో ఒక ఇంట్లో బస చేస్తున్న ఒక ఆంగ్ల ఇన్‌స్పెక్టర్‌ను, సైనికుడిని అతను సజీవ దహనం చేశాడు. 1857 డిసెంబర్ 7న, అతను గంగాపర్ రాణిపూర్ పోలీస్ చాకీపై దాడి చేసి, ఒక బ్రిటిష్ బ్యాక్‌ప్యాక్‌ను హతమార్చాడు. జోధా సింగ్ అవధ్  బుందేల్‌ఖండ్ విప్లవకారులను కూడా సంఘటితం చేసి ఫతేపూర్‌ను స్వాధీనం చేసుకున్నాడు. 

రవాణా సౌకర్యం ఉండటంతో విప్లవకారులు ఖజుహాను తమ కేంద్రంగా చేసుకున్నారు. ఈ ప్రదేశంలో సమీకరించిన విప్లవ సైన్యంపై ఒక దేశద్రోహి దాడి చేశాడన్న సమాచారంతో కల్నల్ పావెల్ ప్రయాగ్ నుండి కాన్పూర్‌కు వెళ్ళాడు. కల్నల్ పావెల్ అతని ఈ బలమైన స్థావరాన్ని బద్దలు కొట్టాలనుకున్నాడు, కానీ జోధా సింగ్ ప్రణాళిక విఫలం కాలేదు. అతను గెరిల్లా యుద్ధ పద్ధతిని అవలంబించి, కల్నల్ పావెల్‌ను హతమార్చాడు. ఇప్పుడు బ్రిటిష్ వారు కల్నల్ నీల్ నాయకత్వంలో కొత్త సైనిక దళాన్ని పంపారు. కల్నల్ చేతిలో విప్లవకారులు భారీ నష్టాలను చవిచూశారు, కానీ జోధా సింగ్ మనోధైర్యం తగ్గలేదు. అతను కొత్త సైనిక సంస్థలు, ఆయుధాల సేకరణ,  నిధుల సమీకరణకు ప్రణాళికలు రచించాడు. ఇందుకోసం, అతను మారువేషంలో వలస ప్రారంభించాడు. కానీ దేశ దురదృష్టం ఏమిటంటే, ఇక్కడ వీరులతో పాటు దేశద్రోహులు కూడా వృద్ధి చెందుతున్నారు. జోధా సింగ్ అతయ్య అర్గల్ నరేష్‌తో చర్చించి ఖజుహాకు తిరిగి వచ్చినప్పుడు, దేశద్రోహులు ఈ సమావేశం గురించి బ్రిటిష్ వారికి తెలియజేశారు. బ్రిటిష్ సైన్యం ఘోర్హా గ్రామం సమీపంలో అతన్ని చుట్టుముట్టింది. కొద్దిపాటి పోరాటం అనంతరం, జోధా సింగ్‌ను ఆయన 51 మంది విప్లవ సహచరులతో పాటు బందీగా పట్టుకున్నారు. 

1858 ఏప్రిల్ 28న, మొఘల్ రోడ్డులోని చింత చెట్టుకు ఆయనను, ఆయన 51 మంది సహచరులను ఉరితీశారు. కానీ బ్రిటిష్ వారి క్రూరత్వం ఇక్కడితో ఆగలేదు. చెట్టు పైనుంచి శవాన్ని తీసిన వారిని కూడా అదే చెట్టుకు ఉరితీస్తామని బ్రిటిష్ వారు ప్రకటించారు. దీని తర్వాత, శవాలు చాలా రోజుల పాటు చెట్లకు వేలాడుతూ ఉన్నాయి,  రాబందులు ఆ శవాలను తింటూ ఉన్నాయి. చివరకు, మహారాజా భవానీ సింగ్ తన సహచరులతో కలిసి శవాలను చెట్టు పైనుంచి దించారు.  అంత్యక్రియలు జరిగాయి.  బింద్కి  ఖజుహా మధ్య ఉన్న ఆ చింత చెట్టు నేడు అమరవీరుల స్మారక చిహ్నంగా నాటి దౌర్జన్యకాండకు మూగసాక్షిగా నిలిచి ఉంది. జై హింద్.

శ్రీకృష్ణ లీలలు - అంతరార్థం

*కృష్ణుడి జీవితం మొత్తం లీలే. లీల అంటే ఆట. భగవంతుడు ఈ ప్రపంచంతో ఆడుకునే ఆట. పెద్దలు 8 ముఖ్య లీలలు చెప్తారు. ప్రతి లీలలో ఒక జీవిత పాఠం ఉంది.*

*1. పూతన సంహారం -* బయట తీపి, లోపల విషం.

పూతన పాలిచ్చే తల్లిలా వచ్చింది. కానీ రొమ్ములో విషం పెట్టింది. కృష్ణుడు పాలతో పాటు ఆమె ప్రాణాలు కూడా పీల్చేశాడు.

*అంతరార్థం:*

మన జీవితంలో కూడా కొందరు తీయగా మాట్లాడతారు, కానీ లోపల విషం పెడతారు. అలాంటి వారిని కృష్ణుడు ఎలా గుర్తించాడో, మనం కూడా గుర్తించి దూరం పెట్టాలి. భగవంతుని నామం ఉంటే విషం కూడా అమృతం కావడమే కాదు, విషం పెట్టినవాడే పోతాడు.

*2. శకటాసుర, తృణావర్త భంజనం - బరువు, అహంకారం*.

బండి రూపంలో, సుడిగాలి రూపంలో రాక్షసులు వచ్చారు. చిన్న కృష్ణుడు కాలితో ఒక్క తన్ను తన్నాడు, బండి విరిగిపోయింది.

*అంతరార్థం:*

శకటం అంటే బరువు. మన మనసులో "నా ఆస్తి, నా పిల్లలు, నా గొప్ప" అనే బరువు ఉంది. ఆ బరువును కృష్ణుడికి అప్పగిస్తే, ఆయన ఒక్క తన్నుతో విరగ్గొడతాడు. తేలిక అవుతావు.

*3. మట్టి తినడం, నోట్లో విశ్వం చూపడం*.

తల్లి యశోద "మట్టి తిన్నావా?" అని అడిగితే, నోరు తెరిచాడు. నోట్లో 14 లోకాలు కనిపించాయి.

*అంతరార్థం:*

ఈ చిన్న శరీరంలోనే విశ్వమంతా ఉంది. బయట వెతకక్కర్లేదు. నీలోనే అంతా ఉంది. పెద్దలకు ఇది పెద్ద ఓదార్పు. దేవుడు ఎక్కడో లేడు, నీలోనే ఉన్నాడు.

*4. కాళీయ మర్దనం -* విషపు నాగు.

యమున నీటిలో విషం కక్కే కాళీయుడు. ఎవరూ దగ్గరకు పోలేరు. కృష్ణుడు ఆ పాము పడగల మీద నాట్యం చేశాడు.

*అంతరార్థం:*

యమున అంటే మన మనసు. కాళీయుడు అంటే మనలోని కోపం, అసూయ, కామం అనే విషపు పాములు. ఈ విషం మన జీవితాన్ని, ఇంటిని పాడుచేస్తుంది. కృష్ణనామం అనే నాట్యం చేస్తే, ఆ పాములు లొంగిపోతాయి. మనసు మళ్ళీ స్వచ్ఛమైన యమున అవుతుంది.

*5. గోవర్ధనగిరి ఎత్తడం -* చిటికెన వేలితో కొండ.

ఇంద్రుడు కోపంతో వర్షం కురిపిస్తే, 7ఏళ్ల కృష్ణుడు 7రోజులు కొండను చిటికెన వేలితో ఎత్తి పట్టుకున్నాడు.

*అంతరార్థం:*

జీవితంలో కొండంత కష్టం వచ్చినా భయపడకు. నీ చిటికెన వేలు అంటే నీ చిన్న నమ్మకం. ఆ చిన్న నమ్మకంతో కృష్ణుడిని పట్టుకుంటే, కొండంత కష్టాన్ని కూడా ఆయన నీకు గొడుగులా చేస్తాడు. 7రోజులు అంటే 7జన్మల వరకు కాపాడతాడు.

*6. రాసలీల - అందరితో ఉన్నా ఒక్కరితోనే*.

ఒక కృష్ణుడు వేల మంది గోపికలతో నాట్యం చేశాడు. ప్రతి గోపికకు తన పక్కన కృష్ణుడే ఉన్నాడు అనిపించింది.

*అంతరార్థం:*

ఇది అతి గొప్ప లీల. భగవంతుడు ఒక్కడే. కానీ నీవు పిలిస్తే నీతోనే ఉన్నాడు. నీ పక్కింటివాడు పిలిస్తే వాడితో ఉన్నాడు. అందరినీ ఒకేసారి చూసుకుంటాడు. నువ్వు "నన్ను మర్చిపోయాడు" అనుకోవద్దు. నీ పక్కనే ఉన్నాడు.

*7. వెన్న దొంగతనం -* మనసు దొంగతనం.

ఇళ్లలో వెన్న దొంగిలించేవాడు.

*అంతరార్థం:*

వెన్న అంటే మన మనసు. పాలను చిలికితేనే వెన్న వస్తుంది. అలాగే కష్టాలతో చిలకబడిన మనసు మెత్తగా వెన్నలా అవుతుంది. అలాంటి మెత్తని మనసును కృష్ణుడు దొంగిలిస్తాడు. గట్టి రాయి లాంటి మనసు ఆయనకు వద్దు. వెన్నలాంటి మనసు కావాలి.

*8. కుచేలుడు - పిడికెడు అటుకులు*.

పేద కుచేలుడు పిడికెడు అటుకులు తెస్తే, కృష్ణుడు మూడు లోకాలు ఇచ్చేశాడు.

*అంతరార్థం:*

భగవంతుడికి ఎంత ఇచ్చావు అనేది ముఖ్యం కాదు, ఎంత ప్రేమతో ఇచ్చావు అనేది ముఖ్యం. పెద్దలు ఒక చెంబు నీళ్లు, ఒక తులసి ఆకు ఇచ్చినా చాలు, ఆయన సంతోషిస్తాడు.

*ఒక్క మాటలో లీలల సారం:*

కృష్ణుడు చేసిన ప్రతి అల్లరి, మనలోని ఒక చెడును చంపడానికే. బయటి రాక్షసులు కాదు, నీలోని రాక్షసులను చంపడానికి ఆయన లీలలు*. 

రాముడి వంశం... కురుక్షేత్రం వరకు...

చాలామంది కి లవకుశల తరువాత రాముడి వంశం గురించి పెద్దగా తెలియదు.... రామ లక్ష్మణ భరత శత్రుఘనుల సంతానం వారి భార్యలు, గురించి విపులంగా తెలుసుకుందాం... ఆ తరువాత వారి వంశం ఎలా సాగిందో కూడా వివరిస్తాను.... పోతనగారి భాగవతం లో నవమస్కందంలో కుశలవుల అనంతర రఘువంశం వివరంగా లిఖించారు.... వాల్మీకి రాసిన ఆనంద రామాయణం అనే కావ్యంలో వివాహకాండలో రామలక్ష్మణభరతశత్రుఘ్నుల కుమారుల వివాహల గురించి వివరంగా చెప్పబడింది......

శ్రీరాముడు ఏకపత్నివ్రతుడు అయినప్పటికి తన కుమారులకు, తన తమ్ముళ్ల కుమారులకు ఇద్దరేసి భార్యలు ఉన్నారు......

1). శ్రీరాముడు..... సీతాదేవి వీరి కుమారులలో పెద్ద కుమారుడు కుశుడు మరియు చిన్న కుమారుడు లవుడు. కుశుడు కి ఇద్దరు భార్యలు..... చంపిక మరియు కుముద్వతి ఈమె నాగకన్య ఈమెకు మరో పేరు కంజాననా.... వీరి కుమారుడు అతిధి ద్వారా రఘువంశం వృద్ధి చెందింది.... లవుడు భార్య పేరు సుమతి.... వీరి సంతానం వివరాలు తెలియరాలేదు.....

2). భరతుడు... మాండవిల పుత్రులు పుష్కరుడు, తక్షుడు....

పుష్కరుని భార్యలు కళావతి(నాగకన్య) మరియు చంచల (గంధర్వ కన్య)

తక్షుడు భార్యలు కాళిక (నాగకన్య ) మరియు చపల (గంధర్వ కన్య)....

3). లక్ష్మణ... ఊర్మిళల పుత్రులు

అంగదుడు, చంద్రకేతుడు

అంగదుని భార్యలు కంజాక్షి (నాగకన్య ),

చంద్రిక (గంధర్వకన్య )

చంద్రకేతుడు భార్యలు కంజాగ్రీ (నాగకన్య), చంద్రాసన (గంధర్వకన్య)..

4). శత్రుఘ్నుడు... శృతకీర్తిల పుత్రులు సుబాహుడు మరియు శృతసేనుడు

సుబాహుని భార్యలు కమల (నాగకన్య),

అచల (గంధర్వకన్య).

శృతసేనుడు భార్యలు మాలతి (నాగకన్య), మదనసుందరి (గంధర్వకన్య)..

మొత్తం 16 మంది కోడళ్ళుకు, 120 మంది మనుమళ్లు, 24 మంది మనుమరాళ్లు కలిగారు.

వీరంతా వివిధ రాజ్యాలు స్థాపించుకుని అప్పటి భూమాండలమంతటా విస్తరించారు..

వీరందరి వివాహాలు శ్రీరాముని ఆధ్వర్యంలోనే జరిగినవి. సీతానిర్యాణానంతరం నిత్య యోగాలు యజ్ఞాలు జరిపిస్తూ కఠోర బ్రహ్మ చర్యంతో 11,000 అహోరేవ వత్సరాలు పరిపాలించాడు. అహోరేవ వత్సరాలంటే ఎమిటో తెలుసుకుందాం "ఒక రాజు ధర్మనిష్ఠతో చేసే పాలనలో ఒకరోజు.. ఒక సంవత్సరానికి సమానం". 

("for a Maharaja, a person who lives in accordance with dharma, a day is equivalent to a year") అనే సూత్రం ప్రకారం రాజులు చేసిన రాజ్యపాలనని అహోరేవ వత్సరాలతో చెప్తారు. అహోరేవ వత్సరాలని 360 చేత భాగిస్తే సౌరమాన వత్సరాలు వస్తాయి. 11,000/360=30.55 అనగా శ్రీరాముడు ముప్పై సూర్యమాన సంవత్సరాలు పరిపాలించాడు..

ఇకపోతే శ్రీరాముని ప్రధమ పుత్రుడు కుశుడు ద్వారా రఘువంశం ఏవిధంగా వృధి చెందినదో పోతన భాగవతం ఆధారంగా తెలుసుకుందాం. వీరి వంశం కురుక్షేత్ర సంగ్రామం వరకు మనుగడలో ఉంది.....

శ్రీరామునికి కుశుడు.... కుశునికి అతిథి; అతిథికి నిషధుడు; నిషధునికి నభుడు; నభునికి పుండరీకుడు; పుండరీకునికి క్షేమధన్వుడును; క్షేమధన్వునికి దేవనీకుడును... దేవానీకునికి అహీనుడు; అహీనునికి పారియాత్రుడు...  పారియాత్రునికి బలుడు; బలునికి చలుడు; చలునికి సూర్యాంశతో పుట్టిన వజ్రనాభుడు; వజ్రనాభునికి శంఖణుడు....శంఖణునికి విధృతి; విధృతికి హిరణ్యనాభుడు పుట్టారు.... అతడు జైమిని శిష్యుడైన యజ్ఞవల్క మహర్షి నుండి అధ్యాత్మయోగం నేర్చుకొని హృదయంలోని కలతలు అన్నీ విడిచిపెట్టి యోగం ఆచరించాడు.... ఆ హిరణ్యనాభునికి పుష్యుడు... పుష్యునికి ధ్రువసంధి.... ధ్రువసంధికి సుదర్శనుడు.. సుదర్శనునికి అగ్నివర్ణుడు... అగ్నివర్ణునికి శీఘ్రుడు.. శీఘ్రునికి మరువు అనె రాజశ్రేష్ఠుడు జన్మించారు. ఆ రాజర్షి యోగసిద్ధి పొంది కలాపగ్రామంలో ఇప్పటికి ఉన్నాడు. కలియుగం చివరలో నాశనమైపోయే సూర్యవంశాన్ని మరల ప్రతిష్టిస్తాడు.... ఆ మరువునకు ప్రశుశ్రుకుడు; ఆ ప్రశుశ్రుకునికి సంధి; అతనికి అమర్షణుడు; ఆ అమర్షణునికి మహస్వంతుడు.... ఆ మహస్వంతునికి విశ్వసాహ్యుడు ...ఆ విశ్వసాహ్యునికి బృహద్బలుడు పుట్టారు.... ఆ బృహద్బలుడు భారతయుద్ధంలో అభిమన్యుని చేతిలో మరణించాడు...!!

పాముల జనాభా లెక్కలు!

 

మనుషుల జనాభా లెక్కల గురించి తెలుసు. మరి పాముల జనాభా లెక్కల గురించి విన్నారా? అదే జరుగుతోంది ఇప్పుడు మధ్యప్రదేశ్ లో. ఇలాంటి ప్రయత్నం జరగడం ఇదే తొలిసారి. పాము కాటు మరణాలు పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో మధ్యప్రదేశ్ ప్రభుత్వం ఈ నిర్ణయం తీసుకుంది. అక్కడి అధికారులు ఆ పని మొదలు పెట్టేశారు కూడా. వాళ్లేమంటున్నారో తెలుసా? ‘‘దేశంలోనే తొలిసారిగా పాముల గురించి శాస్త్రీయంగా జరుగుతున్న అధ్యయనం ఇది’’ అని. ఈ కార్యక్రమం ‘‘స్నేక్ సెన్సస్’’ పేరుతో బాగా ప్రాచుర్యం పొందింది. అలాగని రాష్ట్రం మొత్తం మీద పాములెన్ని ఉన్నాయోనని వెతికి పట్టుకుని ఒకటి... రెండు... మూడు... అని లెక్క పెడతారనుకోకండి.

డెహ్రాడూన్ లోని భారత వణ్యప్రాణి సంస్థ, మధ్యప్రదేశ్ రాష్ట్ర అటవీ శాఖ అధికారులు కలిసి కొన్ని ఎంపిక చేసిన ప్రాంతాల్లో ఏ జాతి పాములు సంచరిస్తున్నాయి, వాటిలో విషపూరితమైనవి ఏవి లాంటి విషయాలపై సమగ్రమైన సమాచారాన్ని సేకరిస్తారన్నమాట.  అధికారులు మొన్న మార్చిలో పని మొదలు పెట్టారు. ఈ ఏడాది చివరి వరకు అదే పనిలో ఉంటారు.

నిజానికి ఇలాంటి పని కొత్తేమీ కాదు. ఉత్తరాఖండ్ అటవీ ప్రాంతాల్లో పాముల గురించి కొంత సమాచారం సేకరించారు. అలాగే కొన్ని దక్షిణాది రాష్ట్రాల్లో సరీసృపాలు, ఉభయచరాల డేటా సమీకరించారు. అయితే ఇంత పకడ్బందీగా, విస్తృతంగా పాముల గురించి సర్వే చేపట్టడం దేశంలనే తొలిసారి. ఇందుకోసం వందమందికిపైగా సిబ్బందికి రెండు రోజుల పాటు శిక్షణ శిబిరాలు నిర్వహించారు. తొలి దశలో పాముల సంచారం, పాము కాట్ల సంఘటనలు, మరణాల గురించి ఆరా తీశారు. వేర్వేరు సీజన్లలో అయిదు ప్రత్యేక ప్రాంతాల్లో పాములకు సంబంధించిన వీలయినన్ని కోణాల్లో సమాచారాన్ని సేకరిస్తారు. తరచు కనిపించే నాలుగు విషపూరితమైన పెద్ద పాములు ఎక్కడెక్కడ తిరుగుతున్నాయి, వాటిని పట్టుకుని ఏ ప్రాంతంలో వదిలిపెడితే మంచిదనే అంశాలను కూడా తెలుసుకుంటారు. పులులు సంచరించే కన్హా, సత్పుర, పెన్నా అభయారణ్యాలు, గాంధీసాగర్, అమర్ కంటక్  వన్య ప్రాంతాల్లోని మైదాన, నదీపరీవాహక ప్రాంతాల్లో  ఈ పాముల గణన జరుగుతోంది. పర్యావరణ అటవీ మంత్రిత్వ శాఖ ఆధ్వర్యంలో వైల్డ్ లైఫ్ ఇనిస్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఇండియా సంస్థ, రాష్ట్ర అటవీ శాఖల సమన్వయంతో ఈ సర్ప సమాచార సేకరణ జరుగుతోంది.  ఈ క్రతువులో 15 మంది పరిశోధకులు పాల్గొంటున్నారని వైల్డ్ లైఫ్ ఇనిస్టిట్యూట్ సైంటిస్ట్ డాక్టర్ అభిజీత్ దాస్ చెబుతున్నారు. ఈ సర్వే ఇక ముందు జరగబోయే వన్యప్రాణి సమాచార సేకరణలకు మార్గదర్శకంగా నిలిచేంత సమగ్రంగా ఉంటుందని చెప్పారు. వన్యజంతువుల విషయంలో ప్రజల భద్రతకు తీసుకోవలసిన చర్యలను కూడా ఈ సర్వే సూచిస్తుంది. ఇందులో పాల్గొనే సిబ్బందికి స్నేక్ కిట్లు, జియో టాగ్  కెమేరాలు, జీపీఎస్ పరికరాలు లాంటి ఆధునిక పరికరాలను అందించారు. ఏదైనా పామును ఫొటో తీసిన వెంటనే దాని ద్వారా అది తీసిన ప్రాంతం వివరాలు, ఆ పాము జాతి సమాచారాన్ని విశ్లేషించే ఏర్పాట్లు చేసుకున్నారు. ఇందులో పాముల కదలికలను మరింత కచ్చితంగా తెలుసుకోడానికి రేడియో-టెలిమెట్రీ విధానాలను కూడా ఉపయోగిస్తారు. మరో ముఖ్యమైన విషయం ఏమిటంటే పాముల్లో రాజులాంటిదైన ‘కింగ్ కోబ్రా’ ఉనికి వివరాలను కూడా తెలుసుకుంటారు.

 

తెలుగు చమత్కారాలు!

ఓ పల్లెటూరి కిరాణా వ్యాపారి టీచర్ దగ్గరకొచ్చి ‘‘ఏటండీ? ‘సింతపండు' అని రాసినందుకు నా కొడుకుని తిట్టారంట.  చింతపండుని సింతపండు అంటే దాని పులుపేమైనా తగ్గిపోతుందా ? ఎలా వ్రాసినా పర్వాలేదు. కొంచెం కిరణాపద్దులు రాయడం నేర్పండి చాలు’’ అంటాడు. మునిమాణిక్యం వారి రచనలలోని సన్నివేశం ఇది. భాష ప్రయోజనం భావ వ్యక్తీకరణకే. కానీ కొన్ని పదాలు వాటి మూలాలు తెలుసుకుంటే చాలా ఆసక్తి కరంగా ఉంటుంది. చూడండి.

'వాడెదవ' అంటే తిట్టనుకునేరు...చెరకుగడ చివరిభాగం.

tip of the sugar cane అన్నాడు బ్రౌన్.

'సమాజం' అనబోయి 'సమజం' అన్నారనుకోండి. ప్రజా సమూహం కాస్తా 'పశువుల మంద' అయిపోతుంది.

'రామబాణం' అంటే మనకు తెలిసిన అర్ధమే కాదు. 'తాటాకు గ్రంధాలను తొలిచే పురుగు' అనే అర్ధం కూడా ఉంది. 

'శ్రీ' అంటే విషం అనే అర్ధం కూడా ఉందండోయ్.

'దస్తూరి' అంటే చేతిరాత అనే కాదు 'సుంకం' అని కూడా. (customary fee - బ్రౌన్)

ఒకాయన ఉదయాన్నే ఓ పండితుడి ఇంటికి వెళ్లి అతని కుమారుణ్ణి " మీ నాన్నగారున్నారా ? " అని అడిగాడట.

తండ్రికి తగ్గ ఆ కొడుకు "పెరట్లో పుష్పిక విముక్తికై నిష్టీవన కార్యక్రమంలో ఉన్నారు" అన్నాడట ఆ పెద్ద మనిషి అదేదో పూజా కార్యక్రమం అనుకుని వెళ్ళిపోయాడు పాపం. ఇంతకీ ఆ పండితుడు పళ్ళు తోముకుంటున్నాడు. పుష్పికం అంటే పళ్ళ పాచి ( దంత మలం అని శబ్దరత్నాకరం ) నిష్ఠివనం అంటే ఉమ్మేయడం.

ఒక మీటింగులో ఓ వక్త మాట్లాడుతూ "మన మంత్రిగారు సభాజనమును బాగా ఆకట్టుకుంటారు" అన్నాడట . 'సభాజనము' అంటే చుట్టాలను కౌగాలించుకుని సంతోష పెట్టడం (శబ్దరత్నాకరం).

సొంత విషయాలను పదేపదే చెబుతుంటే 'నీ సొద ఆపు’ అంటాం . విసుగెత్తించే ప్రసంగం అనే అర్ధం మాండలికాల్లో ఉంది కానీ "శవాన్ని కాల్చడానికి పేర్చిన కట్టెల పోగు " అనేది నిఘంటు అర్ధం.

ఫలానా రాజకీయ నాయకుడికి ప్రజలు 'బ్రహ్మరధం' పట్టారు అంటారు. గొప్ప సత్కారం అనే అర్ధమే తీసుకుంటాం. కానీ బ్రహ్మరథం అంటే 'చనిపోయిన సన్యాసులను తీసుకుపోయే వాహనం' అని సూర్యరాయాంధ్ర నిఘంటువు లో ఉంది.

' గ్రామీణ ప్రాంతం' అంటున్నాం. 'గ్రామీణ' అంటే వేశ్య అనే అర్ధం కూడా ఉంది.

గందానికి లేని ఒత్తు తగిలించి 'గంధం' అని రాస్తున్నాం.

'బోగి పండుగ' ను 'భోగి పండుగ' అనకపోతే మనకి పండగలా అనిపించదు.

గొడుగు అంటే తెలుసు. మరి 'గిడుగు' అంటే? కర్ర లేని గొడుగు.

పంగనామం అంటే తెలుసు మరి 'బుంగనామం' ఏమిటి ? తెల్ల నామానికి ఎర్ర నామానికీ ఎడము లేకుండా ఉండే నామం.

బాధితులకు నష్ట 'పరిహారం' ఇవ్వాలంటారు. 'పరిహారం' అంటే విడిచిపెట్టడం అనే అర్ధం కూడా ఉంది

'ఇలాగే ప్రయోగించండి' అని చెప్పడానికో, చర్చ కోసమో కాదు ఇది. ఆసక్తి ఉండాలే కానీ నిఘంటువులు తిరగేస్తే ఇలాంటి విశేషాలెన్నో చూడొచ్చని చెప్పడానికి.

 కొసమెరుపు... 

పేషెంట్: డాక్టర్ గారూ!
నా వయస్సు అరవయ్యేళ్ళు
నేనేమి తినాలి? ఏమి తినకూడదు చెప్పండి.
డాక్టర్: ఈ వయసులో మీరు 
ఏది పడితే అది తినకూడదు...
ఏది పడితే అది తినాలి...

 తెలుగా మజాకానా!